ΣΚΥΡΟΣ: Η ΚΥΚΛΑΔΙΤΙΣΑ ΤΩΝ ΣΠΟΡΑΔΩΝ

Στην καρδιά του Αιγαίου, ένα παράξενα όμορφο νησί που δεν διαλαλεί τις ομορφιές του αλλά τις προσφέρει απλόχερα σε όποιον αποφασίσει να τις ανακαλύψει, κρατάει δύο πρόσωπα σε ένα σώμα, ισορροπώντας ανάμεσα στις Σποράδες και τις Κυκλάδες.


Ομολογώ πως, ενώ είχα στο μυαλό μου εδώ και καιρό τη Σκύρο, όταν ερχόταν η στιγμή να επιλέξω προορισμό για επόμενο ταξίδι, την άφηνα συνεχώς στο ράφι της "εφεδρείας". Σκεφτόμουν, "εντάξει, μπορώ να πάω και άλλη φορά". Στη Σκύρο, δε θα αποφασίσει να ταξιδέψει κανείς παρακινούμενος από εικόνες με εντυπωσιακά μνημεία, αμμουδερές παραλίες γεμάτες αλαβάστρινα κορμιά με τολμηρά μπικίνι, ξέφρενη νυχτερινή ζωή και ο,τι άλλο παρόμοιο ακολουθεί το συνηθισμένο lifestyle του μαζικού τουρισμού που κουβαλούν άλλοι προορισμοί της χώρας μας.

Το πρώτο πράγμα που θα διαπιστώσει κάποιος που θα θελήσει να επισκεφθεί τη Σκύρο είναι ότι δεν έχει και πολλές επιλογές στο κομμάτι της μεταφοράς. Το νησί έχει λειψή ακτοπλοϊκή συγκοινωνία τους μη τουριστικούς μήνες, συνδεόμενο αποκλειστικά με την Κύμη της Εύβοιας. Αμέσως καλύτερη επιλογή και σίγουρα πιο άνετη για ταξίδια με αφετηρία τα δύο μεγάλα αστικά κέντρα της Ελλάδας, είναι το αεροπλάνο. Οι γραμμές από Αθήνα και Θεσσαλονίκη ανήκουν στις "άγονες", κάτι που εξασφαλίζει συχνή και αξιόπιστη αεροπορική σύνδεση με το νησί.


Με "σπίτι" μου για τις τέσσερις μέρες του ταξιδιού τον Μώλο, κινήθηκα άνετα στο κομμάτι της Σκύρου που εξ αρχής με ενδιέφερε, δηλαδή τη Χώρα, τους ανατολικούς παραλιακούς οικισμούς και το λιμάνι της Λιναριάς.

Ο μικρός και ήσυχος οικισμός του Μώλου αποτελεί κομβικό σημείο για τους επισκέπτες που προτιμούν να βρίσκονται πολύ κοντά στη θάλασσα, αλλά χωρίς να μένουν μακριά από τα αξιοθέατα και την υπόλοιπη κοινωνική ζωή του νησιού. Η μεγάλη αμμώδης παραλία του, που βλέπει νοητά προς τα Ψαρά, τον ενώνει ουσιαστικά με τον γειτονικό προς το Νότο οικισμό Μαγαζιά (ή Γιαλός), φθάνοντας περίπου ως τα ριζά του λόφου της Χώρας. Εκτός από την όμορφη και καθαρή παραλία, που σίγουρα θα τη χαρείτε όσοι βρεθείτε στη Σκύρο το καλοκαίρι, ο Μώλος προσφέρει και την καλύτερη, ίσως, θέα προς την, ιδιαίτερα εντυπωσιακή, Χώρα, κάτι που θα σας μείνει ως ανάμνηση από το νησί.


Από τον Μώλο, ακολουθώντας πάντα την παραλία, περπατήστε βόρεια. Μόλις περάσετε το αγκυροβόλι και λίγο μετά τον παλιό ανεμόμυλο, θα βρεθείτε στο ακρωτήριο Πουριά. Θα το καταλάβετε αμέσως, από τα παράξενα κοψίματα και σχήματα στους βράχους. Κάποιοι, θα σας φανούν σαν ζωντανοί. Θα το νιώσετε από την μυστηριώδη αύρα της περιοχής, που αποκλείεται να σας αφήσει ανεπηρέαστους.




Βρίσκεστε στο αρχαίο λατομείο του φημισμένου κατά την αρχαιότητα σκυριανού πωρόλιθου, που καταλαμβάνει όλη την παραλία της περιοχής, "μπαίνοντας" και μέσα στη θάλασσα. Απέναντι, τα επιβλητικά Βρυκολακονήσια, που ονομάστηκαν έτσι επειδή τα παλαιά χρόνια αποτελούσαν τόπο απομόνωσης ανθρώπων που είχαν προσβληθεί από πανώλη, συμπληρώνουν το σχεδόν βγαλμένο από σκοτεινό μυθιστόρημα τοπίο. Στη μεγαλύτερη από τις ακατοίκητες νησίδες, δεσπόζει το κατάλευκο εκκλησάκι του Άγιου Ερμόλαου, στο οποίο μια φορά το χρόνο γίνεται πανηγύρι. Δίπλα, επισκεφθείτε οπωσδήποτε το πανέμορφο υπόσκαφο εκκλησάκι του Αγίου Νικολάου, ίσως το πιο φωτογραφημένο αξιοθέατο της Σκύρου και έναν ανακαινισμένο παραδοσιακό ανεμόμυλο, που λειτουργεί ως καφέ. Ιδανικά, κάντε αυτή τη βόλτα απόγευμα, για να προστεθούν στην ήδη έντονη μαγεία του χώρου και οι αποχρώσεις του ηλιοβασιλέματος στον ουρανό.



Νότια του Μώλου, περπατώντας είτε από την παραλία, μέσω των Μαγαζιών, είτε ακολουθώντας τον κεντρικό δρόμο, σε πολύ κοντινή απόσταση βρίσκεται η Χώρα. Εντυπωσιακή και με έντονη κυκλαδίτικη εικόνα, η πόλη της Σκύρου είναι απλωμένη αμφιθεατρικά σε λόφο στην κορυφή του οποίου δεσπόζει του Βυζαντινό κάστρο και το μοναστήρι του Αγίου Γεωργίου.


Το κάστρο της Σκύρου χτίστηκε στη θέση της οχυρωμένης αρχαίας ακρόπολης του νησιού, από την οποία λίγα σώζονται σήμερα, ενώ και το ίδιο το κάστρο δε βρίσκεται σε πολύ καλή κατάσταση, κυρίως επειδή οι κατοπινοί κατακτητές του δεν το ενίσχυσαν - όπως έκαναν σε άλλα νησιά. Και μπορεί οι Ενετοί και οι Τούρκοι να μην το πρόσεξαν, η μυθολογία μας, όμως, του χάρισε σημαντικό ρόλο, καθώς εκεί κρύφτηκε ο Αχιλλέας ντυμένος γυναίκα για να αποφύγει τον Τρωικό πόλεμο και εκεί επίσης σκοτώθηκε ο βασιλιάς της Αθήνας, Θησέας, από τον Λυκομήδη, επειδή φοβήθηκε μην του πάρει το θρόνο. Το κάστρο, σήμερα, δυστυχώς δεν είναι επισκέψιμο λόγω εργασιών συντήρησης, αλλά μπορείτε και αξίζει να πάτε στο ιστορικό μοναστήρι του Αγίου Γεωργίου, χτισμένο από τον Νικηφόρο Φωκά το 960 μ.Χ, που είναι, ουσιαστικά, στην είσοδο του κάστρου. Αν περπατήσετε στην ανατολική, πιο απόκρημνη πλευρά του λόφου (αυτή που βλέπει προς τη θάλασσα), θα συναντήσετε και τα λίγα σωζόμενα τμήματα της πιο αρχαίας πελασγικής οχύρωσης, καθώς και ερείπια ημικυκλικών Βυζαντινών πύργων.


Στα "ψηλά" της Χώρας, σας περιμένει και το Αρχαιολογικό Μουσείο Σκύρου, με ευρήματα που χρονολογούνται από την πρωτοελλαδική περίοδο έως και τα ρωμαϊκά χρόνια. Στις μόλις δύο κύριες αίθουσές του θα θαυμάσετε κεραμικά, εργαλεία, κοσμήματα και οικιακά σκεύη, με περίοπτη θέση να καταλαμβάνουν τα ευρήματα από τον προϊστορικό οικισμό του Παλαμαρίου, έναν από τους σπουδαιότερους οικισμούς του Αιγαίου της πρώιμης και μέσης περιόδου του Χαλκού (2500 - 1800 π.Χ.). Σε ειδική αίθουσα φιλοξενείται επίσης και μία ωραία λαογραφική συλλογή (ρούχα, εργόχειρα, κεραμικά κ.α.) που μας δίνει μια εικόνα για τον παραδοσιακό τρόπο ζωής στο νησί.

Tip: Αν είστε τυχεροί, θα σας υποδεχθεί στο Μουσείο ο κύριος Δημήτρης. Και θα είστε πραγματικά τυχεροί, γιατί ο κύριος Δημήτρης είναι από τους πρώτους ανασκαφείς του Παλαμαρίου, βαθύτατος και ουσιαστικός γνώστης της ιστορίας της Σκύρου και ένα πολύ ζεστός, φιλόξενος άνθρωπος. Μιλήστε του και αφήστε τον να σας ξεναγήσει με τον δικό του, ποιητικό, τρόπο στην ιστορία της Σκύρου.


Ακριβώς πάνω από το Αρχαιολογικό Μουσείο, ξεκουραστείτε στην Πλατεία της Αιώνιας Ποίησης, με την εκπληκτική θέα στη θάλασσα και με το όμορφο άγαλμα αφιερωμένο στη μνήμη του Βρετανού ποιητή Ρούπερτ Μπρουκ, που ενταφιάστηκε στη Σκύρο κατά τη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου και αποτελεί σύμβολο για το νησί. Σε κοντινή απόσταση, βρίσκεται και το σημαντικό Μουσείο Φαλτάιτς, από τα πρώτα ιστορικά - λαογραφικά μουσεία της Ελλάδας, όπου θα έρθετε σε καλύτερη επαφή με τον πολιτισμό της Σκύρου και την ονομαστή λαϊκή της τέχνη.



Η Χώρα της Σκύρου προσφέρεται για ατελείωτο "χάσιμο" στα στενά της καλντερίμια, ανάμεσα στα όμορφα σπιτάκια με τις κυκλαδίτικες αυλές, τις πολλές κρυμμένες στην πυκνή δόμηση εκκλησίες και τους χαμογελαστούς ανθρώπους. Θα είναι και μια καλή ευκαιρία να βάλετε σε μια δοκιμασία και την φυσική σας κατάσταση, μιας που, όπως είπαμε, η πόλη είναι χτισμένη σε λόφο. Αν όμως κουραστείτε, τα όμορφα μπαρ, καφέ και τα εστιατόρια στον κεντρικό εμπορικό της δρόμο και γύρω από την πλατεία του Δημαρχείου, σίγουρα θα σας ξεκουράσουν και θα ανανεώσουν την όρεξή σας για εξερεύνηση.

Tip: Από το Αρχαιολογικό Μουσείο, ζητήστε να σας δώσουν το φυλλάδιο "Διαδρομές πολιτισμού στη Χώρα της Σκύρου". Σε αυτό θα βρείτε πληροφορίες για την ιστορία της πόλης, αλλά, το σημαντικότερο, λεπτομερή χάρτη με τρεις χαραγμένες διαδρομές που θα σας οδηγήσουν στα σημαντικότερα σημεία αρχαιολογικού και πολιτιστικού ενδιαφέροντος της Χώρας. Must.



Είχα από πριν αποφασίσει να αφιερώσω μία από τις τέσσερις μέρες του ταξιδιού μου στη Λιναριά, το κύριο λιμάνι της Σκύρου. Το λεωφορείο από τη Χώρα ακολουθεί μια όμορφη διαδρομή, περνώντας μέσα και από τον γραφικό οικισμό Ασπούς, απ' όπου θα μπορέσετε να δείτε και τον όρμο από τον οποίον απέπλευσε τελικά ο Αχιλλέας για την Τροία - το Αχίλλι, με τον ομώνυμο οικισμό.


Η Λιναριά, είναι ένας πολύ μικρός οικισμός που, πέρα από το λιμάνι και την γύρω από αυτό δραστηριότητα, δεν θα έλεγα ότι έχει να προσφέρει και πολλά στον επισκέπτη. Αν βρεθείτε εκεί, όμως, ανεβείτε σίγουρα ως την εκκλησία του Αγίου Νικολάου με τον εξαιρετικό προαύλιο χώρο όπου θα μπορέσετε να κάτσετε, να κολατσίσετε και να ξεκουραστείτε, απολαμβάνοντας παράλληλα και την ανεμπόδιστη θέα προς τη Βάλαξα, μια ακατοίκητη νησίδα με σημαντική οικολογική αξία, καθώς φιλοξενεί ενδημικά είδη, ερπετά και άλλα είδη πανίδας. Η θέα από το σημείο, γίνεται ακόμα πιο εντυπωσιακή κατά το ηλιοβασίλεμα, καθώς ο ήλιος μοιάζει να βουτά στη θάλασσα ακριβώς στο σημείο που η Βάλαξα "κοιτάζει" την απέναντι ακτή της Σκύρου, προσφέροντας μοναδικές εικόνες.



Όσοι διαθέτετε δικό σας μέσο ή έχετε την ευχέρεια να νοικιάσετε ένα αυτοκίνητο, αξίζει να εξερευνήσετε περισσότερο και το νότιο τμήμα του νησιού, με την άγρια φυσική ομορφιά και το πιο πράσινο δασώδες τοπίο. Εκεί θα συναντήσετε ευκολότερα και τα περίφημα Σκυριανά αλογάκια, την αρχαία αυτή φυλή μικρόσωμων ίππων, από τα πιο σπάνια είδη αλόγων στον κόσμο. Για τους πιο "τολμηρούς", η νότια Σκύρος προσφέρεται περισσότερο και για εναλλακτικές δραστηριότητες και σπορ, όπως αναρρίχηση, ποδηλασία και off-road διαδρομές στο βουνό. Στο βορρά, αξίζει να επισκεφθείτε την πανέμορφη Ατσίτσα και τον εξαιρετικής σημασίας αρχαιολογικό χώρο του Παλαμαρίου -είπαμε κάποια πράγματα πιο πάνω- τον οποίον θα τον δείτε με άλλο μάτι έχοντας πρώτα δει τα ποικίλα ευρήματα στο Αρχαιολογικό Μουσείο.

Tip: Περπατώντας στη Σκύρο, θα συναντάτε σχεδόν συνέχεια στο διάβα σας μικρές ή μεγαλύτερες σαύρες. Μην τρομάξετε. Είναι εντελώς ακίνδυνες, πολλές φορές είναι και "φιλικές" προς τον άνθρωπο αφού έχουν συνηθίσει να ζουν με την παρουσία του, ενώ, με λίγη τύχη, μπορεί να συναντήσετε και το ενδημικό είδος Podarcis gaigeae, που απαντάται μόνο στη Σκύρο και πουθενά αλλού στον κόσμο - θα το ξεχωρίσετε από το έντονο πράσινο χρώμα στη ράχη.


Η Σκύρος είναι ένας τόπος που κυρίως προσφέρει "προσγειωμένες" διακοπές, με γαλήνη, ηρεμία και πιο οικογενειακή ατμόσφαιρα, ακόμα κι αν κάποιος την επισκεφθεί μόνος. Αυτός, νομίζω, είναι και ο βασικός λόγος που είτε κάποιος θα αγαπήσει και θα εκτιμήσει τη Σκύρο, είτε θα τη βαρεθεί και θα την αγνοήσει - ανήκω σαφώς στους πρώτους. Είναι ένα νησί ανεπιτήδευτα όμορφο, όπως είπα και στην αρχή, ζεστό, γεμάτο ωραίες και καθαρές παραλίες, αξιόλογο φυσικό και οικολογικό πλούτο και ποικιλία τοπίων. Είναι ένα νησί που αξίζει να το ανακαλύψουν περισσότεροι ταξιδιώτες (όχι απλοί τουρίστες) και που, κατά τη γνώμη μου, του ταιριάζει η ταμπέλα του "εναλλακτικού" προορισμού, αν πρόκειται αυτή να προστατεύσει τις αγνές ομορφιές του από την άκρατη μαζική τουριστική τρέλα.

ATHENS FLYING WEEK 2016 - ΑΠΟΓΕΙΩΣΗ ΑΠ' ΤΗΝ ΤΑΝΑΓΡΑ

Σεπτέμβριος χωρίς Athens Flying Week μοιάζει πια λειψός. Η αγαπημένη αεροπορική γιορτή επέστρεψε στην Τανάγρα για να προσφέρει ακόμα πιο πλούσιο θέαμα, σε ένα αεροδρόμιο μεγαλύτερο και πιο "επαρκές" για παρόμοιες διοργανώσεις, από αυτό του Τατοΐου.


Περισσότερη πολεμική αεροπορία, λιγότερη πολιτική, απολαυστικά ακροβατικά σμήνη και συμμετοχές έκπληξη ήταν τα κυρίαρχα χαρακτηριστικά του φετινού προγράμματος, σε συνδυασμό με μια στατική έκθεση με αρκετά "διαμάντια" των αιθέρων, καθώς και πολλά περίπτερα εταιρειών του ευρύτερου χώρου.

Δείτε αναλυτικά το πρόγραμμα του Athens Flying Week 2016 εδώ.


Αν πρέπει να διαλέξω αγαπημένες συμμετοχές από το φετινό air show, τότε σίγουρα θα ξεκινούσα από το εντυπωσιακό Ισπανικό σμήνος Patrulla Aquila, που κυριολεκτικά ζωγράφισε στον ουρανό της Τανάγρας, την αισθησιακή Danielle Hughes, που μετέτρεψε σε "πασαρέλα" τα κατακόκκινα φτερά ενός ιστορικού Boeing Stearman και τον επικοινωνιακό, σχεδόν πολιτογραφημένο Έλληνα, πια, Luca Bertossio.


Θα ξεχωρίσω επίσης, το πολωνικό ακροβατικό σμήνος Bialo Czerwone Iskry, με τα πολωνικής κατασκευής όμορφα μικρά τζετ TS-11 Iskra της PZL, την συμμετοχή της Blue Air που φέτος εκπροσώπησε την πολιτική αεροπορία με Boeing 737-700 και τον εξαιρετικό Frank van Houten με το, ιδανικό για air show, Sukhoi 26.


Για το τέλος, άφησα τις αγαπημένες, Ελληνικές συμμετοχές, το F16 της ομάδας "Ζεύς" που κάθε χρόνο μας ανατριχιάζει και μας γεμίζει υπερηφάνεια, την ομάδα "Δαίδαλος", το επιβλητικό απάτσι "Πήγασος" της αεροπορίας στρατού και την φετινή έκπληξη, το super puma της πολεμικής αεροπορίας που μας έβαλε στην "καρδιά" μιας απαιτητικής στρατιωτικής άσκησης.


Τι μου άρεσε:

  • Η αεροπορική βάση της Τανάγρας, παρά τη μεγάλη απόσταση από την Αθήνα (σε σχέση με το Τατόι) αποτελεί σαφώς πιο σωστό χώρο για ένα air show τέτοιου βεληνεκούς, που επιθυμεί να προσελκύει διεθνείς συμμετοχές και φήμη. 
  • Το πρόγραμμα φέτος ήταν πιο "σφιχτό" χωρίς πολλά κενά ανάμεσα στις συμμετοχές, ενώ οι διοργανωτές κατάφεραν να αντιμετωπίσουν και ακυρώσεις της τελευταίας στιγμής χωρίς να στερήσουν θέαμα από το σόου. 

Τι δεν μου άρεσε:

  • Φέτος, το pre show του Φαλήρου "αντικαταστάθηκε" από μια, ας την πούμε, πρόβα μερικών συμμετοχών την Παρασκευή πριν το κυρίως air show, που ήταν ανοιχτή σε spotters. Η ιδέα να γίνεται κάτι επιπλέον για τους spotters είναι θετική, αλλά ένα ανοιχτό pre show όπως αυτό που γινόταν στο Φάληρο είχε έναν σπουδαιότερο ρόλο. Επέτρεπε σε πολύ περισσότερο κόσμο που πιθανόν να μη μπορεί να παρακολουθήσει την "κλειστή" διοργάνωση ή να πληρώσει το εισιτήριο (μια μέση οικογένεια, θέλει τουλάχιστον 50 ευρώ μόνο και μόνο για να πάει, χωρίς τα επιπλέον έξοδα που σίγουρα θα προκύψουν) να γίνει μέρος της γιορτής και να έρθει σε επαφή με την αεροπορική ιδέα.
  • Πολλοί έλεγαν ότι έλλειπε η Aegean, που έδινε το "κάτι παραπάνω" τα προηγούμενα χρόνια. Αντιλαμβάνομαι ότι δεν είναι δυνατόν να είναι κάθε χρόνο η Aegean στη διοργάνωση και σίγουρα είναι κέρδος να συμμετέχουν και ξένες εταιρείες (άλλωστε, είναι ένα διεθνές air show), ωστόσο ίσως είναι καλή ιδέα να συμμετέχει κάθε χρόνο και μια ελληνική αεροπορική εταιρεία - δόξα τω Θεώ, έχουμε αρκετές - όπως είχε γίνει και το 2013, που μαζί με την Aegean ήταν και η Epsilon. 
  • Το θέμα της σκιάς είναι κάτι που κάθε χρόνο μας ...καίει. Δεν το βρίσκω ωραίο, προσωπικά, να πρέπει να πληρώνεις επιπλέον χρήματα για να βρεθείς σε έναν χώρο με λίγη σκιά. Μπορούν σίγουρα να στηθούν περισσότερες τέντες σε περισσότερα σημεία, ειδικά για τα παιδιά που ταλαιπωρούνται εντονότερα.
  • Οι τιμές για ένα αναψυκτικό. Κουτάκι cola 330ml πωλούταν 2,5 ευρώ... απαράδεκτο!


Απολαύστε τώρα τα δύο βίντεο από το φετινό Athens Flying Week, το πρώτο με αγαπημένες στιγμές από το air show και το δεύτερο αποκλειστικά με την ωραία συμμετοχή της Blue Air.

Ραντεβού του χρόνου, στο Athens Flying Week 2017!




ΚΑΣΤΕΛΛΟΡΙΖΟ: Η ΜΕΓΙΣΤΗ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΑΡΧΙΠΕΛΑΓΟΥΣ

Ένα κομμάτι ονείρου καταχωνιασμένο σε σεντούκι. Μαργαριτάρι που πλέει στην απέραντη θάλασσα, να λαμπυρίζει ακόμα κι εκεί που λίγοι μπορούν να το δουν κι ακόμα λιγότεροι να το αγγίξουν.

Χρόνια και χρόνια, από παιδί σχεδόν, κοιτούσα με περιέργεια το μικρό αυτό κομμάτι στεριάς στον πολύχρωμο πολιτικό χάρτη της Ελλάδος, πάντα βαλμένο στην κάτω δεξιά γωνία, κλεισμένο σε πλαίσιο, λες και κάποιος το' χει βάλει τιμωρία. Ένα μικρό νησί με ένα "μεγάλο" όνομα, που μού γέννησε την επιθυμία να το επισκεφθώ και όσο περνούσαν τα χρόνια, μάθαινα, έβλεπα, διάβαζα και περίμενα. Και είναι όμορφο, που, τόσο καιρό μετά, το όνειρο δεν έσβησε μέσα στην πραγματοποίησή του, αλλά γέννησε όνειρα καινούργια και πιο όμορφα.


Το Καστελλόριζο είναι από τους τόπους εκείνους, όπου οι μεγάλες αντιθέσεις έπλασαν μοναδικά χαρακτηριστικά στο πέρασμα των εποχών. Από την παραδεισένια ομορφιά που αναδύεται μέσα από ένα άγονο τοπίο που φαντάζει αφιλόξενο, τις περιόδους έντονης ακμής, τις δόξες και τις καταστροφές, τον κεντρικό ρόλο που αρκετές φορές η ιστορία έμελλε να του αναθέσει, παρά την γεωγραφική του απομόνωση από την μητροπολιτική Ελλάδα.


Το μικροσκοπικό δημοτικό αεροδρόμιο του νησιού μάς υποδέχθηκε γύρω στις 9.30 το πρωί, μετά από μια χαλαρή πτήση-απόλαυση 25 λεπτών από τη Ρόδο. Στην έξοδο του αεροδρομίου, το μοναδικό ταξί του νησιού, επιφορτισμένο να εκτελεί χρέη "λεωφορείου" για τους ταξιδιώτες, ανέλαβε και την πρώτη γνωριμία μας με το πολύχρωμο τοπίο της "χώρας", καθώς κατηφορίζαμε αργά προς τη θάλασσα.



ΒΟΛΤΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ

Η χώρα του Καστελλορίζου, χτισμένη αμφιθεατρικά γύρω από το φυσικό λιμάνι, ξεγελά με την περιορισμένη της, σχετικά, έκταση, κάνοντάς τον ανυποψίαστο επισκέπτη να νομίζει ότι δεν έχει και πολλά να δει. Ακόμα κι εγώ σκέφτηκα ότι ίσως οι τέσσερις μέρες που έκλεισα για αυτό το ταξίδι να ήταν υπερβολή. Πολύ σύντομα, κάθε αμφιβολία διαλύεται πανηγυρικά.

Το ταξί από το αεροδρόμιο θα σας αφήσει στην πλατεία Αυστραλίας, το πιο κεντρικό σημείο της χώρας του νησιού. Η πλατεία, πήρε αυτό το όνομα επειδή, κατά τα δύσκολα χρόνια πριν και κυρίως μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, πολλοί από τους κατοίκους του μετανάστευσαν στην Αυστραλία, όπου μέχρι και σήμερα υπάρχουν δραστήριοι σύλλογοι Καστελλοριζίων. Από εκεί, απλώνονται γύρω σας οι πέντε βασικές γειτονιές της πόλης, τα Χωράφια, τα Πηγάδια, η Πέρα Μεριά, ο Κάβος και το Μανδράκι.

Tip: Στο ψιλικατζίδικο της πλατείας Αυστραλίας και σε κάποια τουριστικά μαγαζιά, θα βρείτε ένα ωραίο βιβλιαράκι ξενάγησης στο Καστελλόριζο που περιλαμβάνει και τον μοναδικό λεπτομερή χάρτη της πόλης. Το βιβλίο-οδηγός είναι έργο του συλλόγου Friends of Kastellorizo και μέρος των εσόδων από τις πωλήσεις του δίνονται για τις δραστηριότητες του συλλόγου στο νησί. Αξίζει να το προμηθευτείτε.


Τα Πηγάδια, η πιο "κεντρική" από τις γειτονιές, έχει ως σημείο αναφοράς τη μεγάλη εκκλησία του Αγίου Γεωργίου του Πηγαδιού, χτισμένη στα τέλη του 19ου αιώνα, στο σημείο όπου κατά το παρελθόν βρισκόταν πηγή. Παραπλεύρως του ναού, στην ανοιχτή πλατεία, βρίσκεται το μνημείο του ναυαγίου του Empire Patrol, ενός βρετανικού πλοίου που, τον Σεπτέμβριο του 1945, ενώ μετέφερε από το Πορτ Σάιντ της Αιγύπτου πίσω στο νησί, πρόσφυγες που είχαν φύγει από το Καστελλόριζο κατά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο. Το πλοίο έπιασε φωτιά εν πλω και βυθίστηκε, οδηγώντας στο θάνατο 33 ανθρώπους, κυρίως γυναίκες και παιδιά.


Προχωρώντας ανατολικά, όπως βλέπουμε τη θάλασσα, οδηγούμαστε στην Πέρα Μεριά, όπου βρίσκονται τα περισσότερα ξενοδοχεία του νησιού, λόγω της πανοραμικής θέας που η περιοχή προσφέρει προς το λιμάνι και την υπόλοιπη πόλη. Στην Πέρα Μεριά, βρίσκεται και ένα από τα καμάρια των ντόπιων, το περίφημο "Μπλε Σπίτι", το αρχοντικό που πρωταγωνίστησε στην βραβευμένη με Όσκαρ ιταλική ταινία "Mediterraneo", που γυρίστηκε το 1991 εξ' ολοκλήρου στο Καστελλόριζο.

Tip: σε σημείο της προκυμαίας στην Πέρα Μεριά, αν κοιτάξετε προσεκτικά μέσα στη θάλασσα, θα διακρίνετε τα ερείπια αρχαίου κτίσματος - κάτι που μαρτυρά ότι κατά την αρχαιότητα, η στάθμη της θάλασσας ήταν αρκετά χαμηλότερη απ' ότι σήμερα. Επίσης, αν ακολουθήσετε ένα μονοπάτι που ξεκινάει πίσω από το ξενοδοχείο Μεγίστη, θα βρεθείτε σύντομα ανάμεσα σε υπέροχα γλυπτά λαξευμένα πάνω στα βράχια. Το μικρό λευκό κτήριο στο τέλος του μονοπατιού, που έχει το σχήμα εκκλησίας, γνωστό στο νησί ως "Γαζάδικα", είναι το ατελιέ του γλύπτη.

Ο Κάβος είναι η περιοχή που πρώτη υποδέχεται τους επισκέπτες καθώς το πλοίο μπαίνει στο λιμάνι. Είναι ακριβώς απέναντι από την Πέρα Μεριά, με "κορώνα" της το Κάστρο των Ιπποτών με την τεράστια ελληνική σημαία και, συνήθως, πρωταγωνιστεί στις φωτογραφίες των τουριστών, με τον φάρο, το παλιό Ιταλικό διοικητήριο και το Οθωμανικό τζαμί που χτίστηκε το 1753, λειτουργούσε ως χώρος λατρείας μέχρι το 1913 και σήμερα στεγάζει εκθέσεις.


Συνεχίζοντας προς το εσωτερικό, βρισκόμαστε στα Χωράφια, την περιοχή που αποτελεί σήμερα το εκπαιδευτικό και θρησκευτικό κέντρο του Καστελλορίζου. Γύρω από την κεντρική πλατεία της περιοχής, στέκουν κάποια από τα σημαντικότερα αξιοθέατα της πόλης. Οπωσδήποτε, το βλέμμα τραβάει πρωτίστως ο ναός του Αγίου Γεωργίου του Χωραφιού, ένας μεγάλος, εντυπωσιακός ναός χτισμένος σε σταυροειδή βυζαντινό ρυθμό, που ξεκίνησε να κατασκευάζεται το 1904, στη θέση παλαιότερου ναού του 17ου αιώνα. Παρά τα εκατό και πλέον χρόνια από την θεμελίωσή του, ο ναός παραμένει ακόμη ημιτελής, έχοντας, δυστυχώς, την θλιβερή εικόνα κτηρίου σε εγκατάλειψη.


Πάνω στην πλατεία, δεσπόζει ο ναός των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης του 1835, που είναι η Μητρόπολη του νησιού, χαρακτηριστικό δείγμα τρίκλιτης βασιλικής του ιδιαίτερου δωδεκανησιακού τύπου με ένα πανέμορφο ψηλό εξωτερικό καμπαναριό. Στο εσωτερικό, θα θαυμάσετε το μαρμάρινο τέμπλο, αλλά και τους δώδεκα μονολιθικούς γρανιτένιους κίονες που στηρίζουν τη στέγη και μεταφέρθηκαν από τον αρχαίο ναό του Απόλλωνα στα Πάταρα της Λυκίας. Ο ναός, βρίσκεται ανάμεσα σε δύο επίσης ιστορικά κτήρια του νησιού τα οποία ενώνει μια όμορφη βοτσαλωτή αυλή, το παλιό Παρθεναγωγείο και την Σαντράπειο Αστική Σχολή, ένα ωραίο νεοκλασικό κτήριο που εγκαινιάστηκε το 1903 και χτίστηκε με βάση το σχέδιο του Πανεπιστημίου της Αθήνας. Η Σαντράπειος είναι σήμερα το μοναδικό σχολείο του νησιού, φιλοξενώντας ταυτόχρονα τις τάξεις του Δημοτικού, του Γυμνασίου και του Λυκείου.


Στην ίδια πλατεία, στέκουν επίσης και δύο μικρότερες παλιές εκκλησίες, της Παναγίας και του Αγίου Σπυρίδωνα, ενώ στο κέντρο, αξίζει να σταθείτε για ένα λεπτό με σεβασμό μπροστά στην προτομή της Δέσποινας Αχλαδιώτη, της περίφημης "Κυράς της Ρω".


Από την πλατεία των Χωραφιών, μπορείτε εύκολα να κατηφορίσετε στο Μανδράκι, ένα δεύτερο, μικρό λιμάνι, μια περιοχή που, χρησιμοποιώντας αστικούς όρους, είναι ας πούμε το "προάστιο" της πόλης του Καστελλορίζου. Το Μανδράκι είναι και το μόνο σημείο που θα βρείτε μια πιο κλασική παραλία. Αν και τα σημεία για μπάνιο γενικά στην πόλη είναι αρκετά και τα νερά πεντακάθαρα όπου κι αν επιλέξετε να κολυμπήσετε, ωστόσο λόγω του ότι το Καστελλόριζο είναι βραχώδες, παραλίες δεν υπάρχουν. Ο κεντρικός δρόμος, καταλήγει στο νεκροταφείο του νησιού και τη μικρή εκκλησία του Αγίου Σάββα.



ΤΟ ΚΑΣΤΡΟ ΤΩΝ ΙΠΠΟΤΩΝ ΚΑΙ Ο ΛΥΚΙΑΚΟΣ ΤΑΦΟΣ

Σε όποιο σημείο της πόλης κι αν σταθείτε, δεν υπάρχει περίπτωση να μην καμαρώσετε το μεσαιωνικό κάστρο του Καστελλορίζου, που δεσπόζει και υποδέχεται τους επισκέπτες στην είσοδο του λιμανιού - το "κόκκινο κάστρο" που ξαναβάφτισε την αρχαία Μεγίστη.


Το κάστρο έχτισαν περίπου στις αρχές του 14ου αιώνα οι Ιππότες του τάγματος του Αγίου Ιωάννη, στη θέση αρχαίας ακρόπολης και ενός μικρού βυζαντινού φρουρίου. Το 1440 καταστράφηκε από τον Αιγύπτιο σουλτάνο Τζεμάλ Ελ Ντιν, ο οποίος κατέλαβε το Καστελλόριζο για λίγο, πριν το ανακαταλάβει ο βασιλιάς της Νάπολης, Αλφόνσο Ντ’ Αραγκόν ο 5ος, που ανακατασκεύασε και το κάστρο, πριν καταστραφεί και πάλι το 1788 από τον Λάμπρο Κατσώνη σε μάχη για την απελευθέρωση του νησιού από τους Τούρκους. Σήμερα, σώζεται μόνο ένα τμήμα από το εσωτερικό του, μέρος των τειχών και βάσεις πύργων.


Βενετσιάνικη γκραβούρα του 1707 που μας δίνει μια ιδέα για την εικόνα και τη μεγαλοπρέπεια του κάστρου τα χρόνια της ακμής του.

Αυτό που σίγουρα θα εκτιμήσετε ανεβαίνοντας στο κάστρο, πέρα από την ιστορία του χώρου, είναι η μοναδική θέα προς όλη την πόλη του Καστελλορίζου, τις νησίδες στα ανοιχτά, αλλά και το Κας, την αρχαία Αντίφελλο, στα απέναντι παράλια της Τουρκίας. 

Η θέα από το κάστρο.
Θέλω, εδώ, να σας διηγηθώ ένα περιστατικό. Μία από τις επισκέψεις μου στο κάστρο, έγινε την ώρα που θα έφθανε στο νησί το πλοίο της γραμμής από τη Ρόδο. Στο λιμάνι του Καστελλορίζου σταθμεύουν μόνιμα μια φρεγάτα του πολεμικού ναυτικού και ένα σκάφος του λιμενικού. Για να μπορέσει να δέσει το φέρρυ, η φρεγάτα και το πλοιάριο βγήκαν από το λιμάνι και παρατάχθηκαν σε γραμμή, σαν να ήθελαν να προστατεύσουν τη διέλευσή του. Αργότερα, όταν το φέρρυ αναχωρούσε ξανά, η φρεγάτα το "αποχαιρέτησε" με ένα παρατεταμένο πάτημα της κόρνας. Το φέρρυ ανταπέδωσε και ακολούθησε άλλο ένα κορνάρισμα της φρεγάτας. Το φέρρυ κόρναρε ξανά και εκεί έκλεισε αυτή η συγκινητική "τελετή". Μόλις το φέρρυ βγήκε στα ανοιχτά, η φρεγάτα και το σκάφος του λιμενικού επέστρεψαν στις θέσεις τους στο λιμάνι. Ήταν από τις στιγμές που αποτυπώνονται στη μνήμη για πάντα.


Φεύγοντας από το κάστρο, σε κοντινή απόσταση, μπορείτε να δείτε, μεταξύ άλλων, ένα παλιό οθωμανικό χαμάμ και τον μοναδικό σωζόμενο παραδοσιακό ανεμόμυλο του νησιού - στην γκραβούρα παραπάνω, διακρίνονται τρεις μύλοι στ' αριστερά του καστέλλο. 

Σε έναν από τους προμαχώνες του κάστρου, το ονομαζόμενο "Κονάκι", στεγάζεται το Αρχαιολογικό Μουσείο Καστελλορίζου, όπου εκτίθενται σημαντικά ευρήματα από όλες τις περιόδους της ιστορίας του νησιού καθώς και αναπαράσταση λαϊκού σπιτιού. Μην παραλείψετε να το επισκεφθείτε, η είσοδος στοιχίζει μόλις 2 ευρώ.

Tip: Στην είσοδο του Μουσείου, ζητήστε το φυλλάδιο για το Παλαιόκαστρο, τον σημαντικότερο αρχαιολογικό χώρο του νησιού (θα τον δούμε παρακάτω), το οποίο εκτός από τις ιστορικές πληροφορίες, έχει και ένα μεγάλο σχεδιάγραμμα του χώρου, χρήσιμο κατά την επίσκεψή σας. Στο φυλλάδιο, θα διαβάσετε επίσης και πληροφορίες για τους αρχαίους πύργους στις νήσους Ρω και Στρογγύλη.


Ακριβώς κάτω από το κάστρο, στη βάση του λόφου, βρίσκεται ο Λυκιακός τάφος του 4ου αιώνα π.Χ, ένα εντυπωσιακό θαλαμοειδές ταφικό μνημείο λαξευμένο στο βράχο, με δύο δωρικούς κίονες και αέτωμα στην είσοδό του - όλα διατηρημένα σχεδόν σε άριστη κατάσταση. Στον τάφο, θα φτάσετε ακολουθώντας το όμορφο μονοπάτι που ξεκινάει από την άκρη του λιμανιού, στον Κάβο και καταλήγει στο Μανδράκι, ιδανικό για χαλαρή βόλτα όλες τις ώρες. 

ΤΟ ΠΑΛΑΙΟΚΑΣΤΡΟ ΚΑΙ ΤΑ ΚΥΚΛΩΠΕΙΑ ΤΕΙΧΗ

Πρόκειται αναμφίβολα για το σημαντικότερο ιστορικό μνημείο του νησιού, που βρίσκεται στην κορυφή του λόφου Βίγλα, λίγο έξω από το αεροδρόμιο. Ο αρχαίος αυτός οικισμός, μέσα σε ακρόπολη του 3ου αιώνα π.Χ, χρησιμοποιήθηκε αδιάκοπα μέχρι και την περίοδο της Ιταλοκρατίας. Σήμερα, σώζονται τμήματα κτισμάτων και δεξαμενών, καθώς και τέσσερις εκκλησίες. Στην αρχαία ακρόπολη, υπάρχει και επιγραφή όπου αναγράφεται και η ονομασία "Μεγίστη". Επίσης, σε κοντινή απόσταση, στη θέση Λιμενάρι, βρίσκονται και τα ερείπια των Κυκλώπειων τειχών. 



Ο ΑΓ. ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΟΥ ΒΟΥΝΟΥ ΚΑΙ Η ΚΑΤΑΚΟΜΒΗ ΤΟΥ ΑΓ. ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥΣ

Ιδιαίτερη εμπειρία για κάθε επισκέπτη, η τολμηρή ανάβαση στο ακατοίκητο μοναστήρι του Αγίου Γεωργίου θα δοκιμάσει τις αντοχές σας, ειδικά αν βρεθείτε στο Καστελλόριζο το καλοκαίρι. Από τον δρόμο, πηγαίνοντας από την πλατεία των Χωραφιών προς αεροδρόμιο, βρείτε την σχετική πινακίδα και ...πάρτε βαθιά ανάσα. 401 σκαλοπάτια θα σας οδηγήσουν στο ιστορικό μοναστήρι, που έχτισε ο τυφλός Όσιος Άνθιμος ο Κεφαλλήν το 1759. Πρώτα χτίστηκε ο ναός στα ερείπια παλαιοχριστιανικής βασιλικής και κατόπιν τα κελλιά, το ηγουμενείο και τα υπόλοιπα κτίσματα. Κάτω από το καθολικό του Αγίου Γεωργίου, σώζεται επίσης λαξευτή κατακόμβη, αφιερωμένη στον Άγιο Χαράλαμπο. Μετά την περιήγηση στο χώρο, ξεκουραστείτε απολαμβάνοντας την εκθαμβωτική θέα της πόλης και του νησιού από ψηλά.


Το Καστελλόριζο είναι μια πραγματική έκπληξη! Ένας τόπος που θα σας μαγέψει, προσφέροντάς σας εικόνες σαν ζωντανές καρτ ποστάλ, αυθεντική γαλήνη και ηρεμία. Θα αγαπήσετε τις βόλτες στο λιμάνι και την προκυμαία, χαζεύοντας τα υπέροχα, πολύχρωμα δίπατα και τρίπατα αρχοντικά, που τα τελευταία χρόνια ανακαινίζονται και αποκτούν νέα αίγλη. Θα χαίρεστε να ανακαλύπτετε δρομάκια και όμορφες γωνιές μέσα στην πόλη, να παρατηρείτε και να γνωρίζετε τους ζεστούς και φιλόξενους κατοίκους, που μυούν σε έναν άλλο τρόπο ζωής.

Σε επόμενο άρθρο θα μιλήσουμε για την βαρκάδα ως την παραμυθένια Γαλάζια Σπηλιά και τις νησίδες του αρχιπελάγους της Μεγίστης. 

[TRAVEL VIDEO] ΣΤΙΓΜΕΣ ΚΑΙ ΤΟΠΟΙ ΣΤΗ ΡΟΔΟ

Στιγμές και τόποι στη Ρόδο και στην υπέροχη Μεσαιωνική της πόλη.


Πατήστε play και ταξιδέψτε μαζί μας!


ΡΟΔΟΣ: ΟΙ ΙΠΠΟΤΕΣ ΠΕΡΠΑΤΑΝΕ ΑΚΟΜΑ ΕΔΩ

«Είταν κάτι σαν μεθύσι των αισθήσεων και του πνεύματος, που ανανεωνόταν αδιάκοπα»*, έγραφε ο μεγάλος μας Μυριβήλης, ενθυμούμενος στο πρώτο του ταξίδι στη Ρόδο, την απέλπιδα προσπάθειά του να γράψει εντυπώσεις που είχε υποσχεθεί σε αθηναϊκή εφημερίδα. Και τη λέξη «μεθύσι» θα μπορούσα να βάλω κι εγώ τώρα, ως αποτύπωμα της πρώτης δικής μου επαφής με το νησί, που προικίστηκε απ' τα αρχαία χρόνια με πολλά ονόματα, ένα για κάθε μια απ' τις πολλές αρετές του.


Μακαρία, που σημαίνει ευτυχισμένη. Ποιήεσσα, για την πλούσια, πυκνή της βλάστηση. Ηλιάς, γιατί τις περισσότερες μέρες τη λούζει ο ήλιος. Ελαφούσα, για τα σπάνια, πανέμορφα ελάφια της, που ως και σήμερα είναι σήμα κατατεθέν της. Αιθρία και Αστερία, για το γλυκό κλίμα της και τον καθαρό έναστρο ουρανό της... και τόσα άλλα που στην πορεία της ιστορίας σμίλεψαν και έφτιαξαν τη δική μας Ρόδο.


Πρέπει να παραδεχτώ πως σε τούτο το ταξίδι μου τη Ρόδο την αδίκησα, αφού άχαρα και άκομψα την έχρισα απλά έναν σταθμό προς τον τελικό μου προορισμό, που ήταν το Καστελλόριζο. «Δύο μέρες στη Ρόδο», έλεγα, «μιάμιση ουσιαστικά, έτσι, για να κάνω κάποιες βόλτες στη Μεσαιωνική πόλη». Πόσο λίγα ήξερα και πόσο μεγάλη θα ήταν η έκπληξη που θα δοκίμαζα.

Έφτασα στο νησί με την πρώτη πρωινή πτήση της Aegean. Νύχτα ακόμα, είχα φροντίσει να βρίσκομαι στο "Ελευθέριος Βενιζέλος", αρκετά νωρίτερα απ' όσο χρειαζόταν, όπως πάντα, για να κάνω τις βόλτες μου, να πιω τον καφέ μου, να παρατηρήσω άλλους ταξιδιώτες, να χαζέψω τα αεροπλάνα στην πίστα, να μεγαλώσω το ταξίδι μου σε διάρκεια. Απογειωθήκαμε γύρω στις 07:50 και προσγειωθήκαμε στο "Διαγόρας" 50 λεπτά μετά. Το αεροπλάνο μας είχε το όνομα Exelixis - με το ίδιο αεροπλάνο είχα πάει στην Τιφλίδα πέρυσι τον Οκτώβριο. Εξέλιξις.

Από το αεροδρόμιο, με το τοπικό λεωφορείο βρέθηκα γρήγορα στην πόλη της Ρόδου. Πολύ κοντά στο σταθμό των λεωφορείων, βρισκόταν και το ξενοδοχείο μου, το Savoy, το οποίο επέλεξα ακριβώς επειδή είναι δίπλα σε μια απ' τις εισόδους της παλιάς πόλης. Αφού τακτοποιήθηκα στο συμπαθητικό δωμάτιο, η επιθυμία μου να πάρω τις πρώτες εικόνες από τη Ρόδο υπερίσχυσε της κούρασης και της αϋπνίας και έτσι έφυγα αμέσως. Πρώτη βόλτα, στο γραφικό λιμάνι Μανδράκι, το λιμάνι του Κολοσσού και ένα από τα τρία της πόλης της Ρόδου, και στην πλατεία Ελευθερίας.

Tip: πίσω από την πιάτσα των ταξί, στην οδό Αλ. Παπάγου, επισκεφθείτε το τουριστικό περίπτερο πληροφοριών. Θα σας δώσουν δωρεάν χάρτη της Ρόδου και της Μεσαιωνικής πόλης, αλλά και όποια άλλη πληροφορία χρειαστείτε.


Το λιμάνι του Μανδρακίου, το πολεμικό λιμάνι της αρχαίας Ρόδου, χρησιμοποιείται αποκλειστικά από κότερα και μικρά πλοία που κάνουν τουριστικές εκδρομές σε παραλίες της Ρόδου αλλά και σε κοντινά νησιά. Στην είσοδό του, πάνω σε δύο ψηλές κολώνες, δεσπόζουν τα χαρακτηριστικά ελάφια (ένα αρσενικό κι ένα θηλυκό), σύμβολα του νησιού από την αρχαιότητα. Σύμφωνα με την παράδοση, στη θέση αυτή στεκόταν ο θρυλικός Κολοσσός, ένα γιγαντιαίο μπρούτζινο άγαλμα ύψους 33 μέτρων αφιερωμένο στον προστάτη του νησιού, θεό Ήλιο, που πέρασε στην ιστορία ως ένα από τα επτά θαύματα του κόσμου. Στην άκρη του μόλου, βρίσκεται το όμορφο μικρό φρούριο του Αγίου Νικολάου με τον φάρο στην κορυφή του, που χτίστηκε το 1464-67 από τον δούκα Φίλιππο της Βουργουνδίας και λίγο παρακάτω, τρεις ανεμόμυλοι του 15ου αιώνα - άλλη μία πολύ χαρακτηριστική και πολύ ρομαντική εικόνα της Ρόδου.


Κατά μήκος του Μανδρακίου, εκτείνεται η πλατεία Ελευθερίας με τα πολλά θαυμάσια κτήρια από την περίοδο της Ιταλικής διοίκησης. Πιο εντυπωσιακό, το Διοικητήριο, η έδρα του Ιταλού διοικητή των Δωδεκανήσων, που χτίστηκε από το 1924 έως το 1936 πάνω στα σχέδια του περίφημου παλατιού των Δόγηδων της Βενετίας. Ακριβώς δίπλα του, βρίσκονται το μέγαρο της Αρχιεπισκοπής και ο ιστορικός καθεδρικός ναός του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου, πρώην Καθολικός ναός του Αγίου Ιωάννη που παντρεύει στην αρχιτεκτονική του γοτθικά και φράγκικα στοιχεία με τον ρωμανικό ρυθμό. Ο σημερινός ναός, αποτελεί ανοικοδόμηση του παλαιότερου Ναού των Ιπποτών, ο οποίος είχε καταστραφεί ολοσχερώς από έκρηξη το 1856. Μπείτε οπωσδήποτε μέσα, για να θαυμάσετε τον εντυπωσιακό διάκοσμο αλλά και τις αγιογραφίες του Φώτη Κόντογλου! Στο προαύλιο της εκκλησίας, το βλέμμα σας θα κλέψει και η πανέμορφη "φοντάνα", αντίγραφο της κρήνης του Viterbo της Βόρειας Ιταλίας. Από την άλλη μεριά της πλατείας, κατά μήκος του παραλιακού δρόμου, μην παραλείψετε να δείτε, μεταξύ άλλων, και το πανέμορφο κτήριο του Εθνικού Θεάτρου, που χτίσθηκε το 1937 και ονομαζόταν Teatro Puccini, ενώ αν προχωρήσετε λίγο στο δρόμο που πάει προς το καζίνο, θα βρείτε το πολύ όμορφο τζαμί του Μουράτ Ρέις και το χώρο παλιού οθωμανικού νεκροταφείου.







Συνέχισα τη βόλτα μου προς τα πίσω, στη Νέα Αγορά, που βρίσκεται στεγασμένη μέσα σε ένα μεγάλο ανοιχτό πολυγωνικό κτήριο αραβικής τεχνοτροπίας. Πολλά τουριστικά μαγαζιά, καφετέριες, ζαχαροπλαστεία και εστιατόρια, διαμορφώνουν ένα από τα πολύ "ζωντανά" κομμάτια της πόλης που αξίζει να επισκεφθείτε. Δυστυχώς, παρά την έντονη δραστηριότητα και την επισκεψιμότητα, η Νέα Αγορά παρουσιάζει (τουλάχιστον, τις μέρες που την επισκέφθηκα) μια εικόνα σχεδόν εγκατάλειψης που είναι εμφανέστερη στο εσωτερικό της. Δεν μπορώ να γνωρίζω αν είναι μία ακόμη συνέπεια της οικονομικής κρίσης, διάβασα ωστόσο ότι και οι καταστηματάρχες διαμαρτύρονται για την εικόνα της Αγοράς, "δείχνοντας" εμμέσως πλην σαφώς και το νομικό καθεστώς υπό το οποίο λειτουργεί. Ελπίζω και εύχομαι η εικόνα αυτή να βελτιωθεί καθώς, πραγματικά, πρόκειται για έναν πολύ όμορφο χώρο που αξίζει να αξιοποιηθεί καλύτερα.




Μετά από λίγη απαραίτητη ξεκούραση, το απόγευμα, ήμουν επιτέλους έτοιμος να βουτήξω μέσα σε ένα παραμύθι, που αρνείται ακόμα να εγκαταλείψει τη σκέψη μου.

Η ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΠΟΛΗ

Θεωρείται από τις ομορφότερες και πιο καλοδιατηρημένες στην Ευρώπη. Ένα σύμπλεγμα από δαιδαλώδη λιθόστρωτα στενά και δρόμους, πλατείες, κρήνες και συντριβάνια, μνημεία που ενώνουν εποχές, πολιτισμούς και θρησκείες. Η Μεσαιωνική Πόλη της Ρόδου, μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO, είναι πολλά παραπάνω από έναν ακόμη τυπικό σταθμό μιας επίσκεψης στο νησί. Είναι από μόνη της, μια μοναδική, ολοκληρωμένη εμπειρία ιστορίας, πολιτισμού και τέχνης.


Η πόλη της Ρόδου ιδρύθηκε το 408 π.Χ. στο βορειότερο άκρο του νησιού. Την αρχαία αυτή πόλη διαδέχθηκε η βυζαντινή, οχυρωμένη από τον 7ο αιώνα και μικρότερη σε μέγεθος. Στις αρχές του 12ου αιώνα, το τείχος επεκτάθηκε περικλείοντας έκταση 175.000 τ.μ. Μετά την Άλωση της Κωνσταντινούπολης από την Δ' Σταυροφορία, το 1204, η Ρόδος μαζί και με άλλα ελληνικά νησιά παραχωρήθηκε στους Ενετούς. Έπειτα από χρόνια αστάθειας και αναταραχών, κατά τα οποία Πέρσες, Σαρακηνοί και Σταυροφόροι πολιορκούν και λεηλατούν το νησί, τελικά, η Ρόδος μαζί με τη Λέρο και την Κω, πουλήθηκαν (κατά την επικρατούσα εκδοχή) το 1306 στους Ιππότες του Τάγματος του Αγίου Ιωάννη - που λίγο πριν είχαν καταλάβει και το Καστελλόριζο, το οποίο χρησιμοποίησαν κυρίωε ως τόπο εξορίας. Υπό την κυριαρχία των Ιωαννιτών Ιπποτών, η Ρόδος ακμάζει ξανά και αναδεικνύεται στρατιωτικό, οικονομικό και πολιτιστικό κέντρο της Ανατολικής Μεσογείου. Αυτής της εποχής, κυρίως, δημιούργημα και κληρονομιά είναι η Μεσαιωνική πόλη. 


Το 1522, η Ρόδος καταλαμβάνεται από τον Σουλεϊμάν τον Μεγαλοπρεπή και μένει στα χέρια των Τούρκων ως το 1912, οπότε, μαζί με τα υπόλοιπα Δωδεκάνησα περιήλθαν στο Βασίλειο της Ιταλίας. Οι Ιταλοί, επιδιόρθωσαν και ανακατασκεύασαν διάφορα κομμάτια και κτήρια της Μεσαιωνικής πόλης, καθώς και τις βασικές υποδομές της. Αν κάτι, όμως, κατά τη γνώμη μου, έσωσε την πραγματική ομορφιά και σημασία της Παλιάς πόλης της Ρόδου, είναι το γεγονός ότι δεν σταμάτησε ποτέ να κατοικείται κανονικά στο απλό, «αστικό» ας το πούμε, κομμάτι της. Σήμερα, εντός των τειχών, κατοικούν περίπου 2500 άνθρωποι, διατηρώντας την Μεσαιωνική πόλη ως ένα ολοζώντανο κομμάτι του σύγχρονου οικιστικού συγκροτήματος. 

Η περίκλειστη πόλη χωρίζεται σε δύο μεγάλες «συνοικίες». Η πρώτη είναι το Κολλάκιο, με κύριο άξονα την οδό Ιπποτών, που προοριζόταν για τις δραστηριότητες των ιπποτών του τάγματος και η δεύτερη, το Μπούργκο, όπου κατοικούσε ο λαός. Ας δούμε τα σημαντικότερα αξιοθέατα:



Το επιβλητικό παλάτι του Μεγάλου Μαγίστρου, βυζαντινό φρούριο του 7ου αιώνα που μετατράπηκε στις αρχές του 14ου αιώνα από τους Ιππότες του Αγίου Ιωάννη σε κατοικία του Μεγάλου Μαγίστρου και σε διοικητικό κέντρο του τάγματος. Το 1856 καταστράφηκε από έκρηξη και ανακατασκευάστηκε κατά την διάρκεια της μετέπειτα Ιταλικής διοίκησης για να χρησιμοποιηθεί ως κατοικία του Ιταλού Διοικητή των Δωδεκανήσων. Σήμερα χρησιμοποιείται ως μουσείο και χώρος εκθέσεων και καλλιτεχνικών εκδηλώσεων.


Το τέμενος του Σουλεϊμάν, κατασκευάστηκε τον 16ο αιώνα, αμέσως μετά την κατάκτηση της Ρόδου από τους Οθωμανούς. Εκτείνεται σε τρεις τετράγωνους χώρους καλυμμένους με τρούλους και ο μιναρές του έχει ύψος 34,5 μέτρα. Σήμερα εξακολουθεί να λειτουργεί κανονικά, ως τζαμί.


Το νοσοκομείο των Ιπποτών. Άρχισε να κατασκευάζεται το 1440 και ολοκληρώθηκε το 1484. Χρησιμοποιήθηκε αρχικά για την περίθαλψη προσκυνητών των Αγίων Τόπων και μετά για νοσηλεία των σταυροφόρων. Σήμερα στεγάζει το Αρχαιολογικό Μουσείο της Ρόδου.



Η οδός των Ιπποτών. Ο σημαντικότερος δρόμος της Μεσαιωνικής πόλης και ο πιο καλοδιατηρημένος τους είδους στην Ευρώπη με μήκος 200 μ. Οδηγεί από το λιμάνι στο Κάστρο του Μεγάλου Μαγίστρου και κατά μήκος του βρίσκονταν οι οικίες των Ιπποτών - στις εισόδους τους σώζονται τα όμορφα οικόσημα.


Η πύλη Ντ' Αμπουάζ με τους εντυπωσιακούς κυκλικούς προμαχώνες, μία από τις έντεκα συνολικά πύλες περιμετρικά των τειχών.


Η Θαλασσινή Πύλη, που βγάζει ανάμεσα στο Τουριστικό λιμάνι και στο λιμανάκι Κολώνα.


Το κομμάτι της τάφρου, ανάμεσα στα τείχη και την εσωτερική οχύρωση, εξαιρετικά διαμορφωμένο, καθαρό και προσβάσιμο σε όλο του το μήκος, είναι από τους καλύτερους περιπάτους για χαλάρωση, ρομαντικές αποδράσεις, ποδήλατο κ.α. 



Σας μιλούσα για παραμύθι. Η ίδια η πόλη θα σας διηγηθεί τις δικές της ιστορίες. Ακούστε τις.


Τα περισσότερα μνημεία της Μεσαιωνικής πόλης βρίσκονται συγκεντρωμένα στο Κολλάκιο, εκεί απ' όπου προτείνω να ξεκινήσετε τη βόλτα σας. Μόλις όμως ο ήλιος αρχίζει να πέφτει, κατεβείτε στο Μπούργκο, όπου η εικόνα αλλάζει. Καταστήματα με σουβενίρ κάθε είδους και τοπικά προϊόντα, εστιατόρια, καφετέριες και όλα τα hot σημεία συνάντησης της νεολαίας που δίνουν παλμό και νέα ζωή στην πόλη, είναι εκεί. Τελειώστε τη μέρα σας βγαίνοντας από κάποια πύλη που οδηγεί στο Τουριστικό λιμάνι και κάντε τη διαδρομή ως τη σύγχρονη πόλη με τα πόδια. Μόνο κούραση δε θα αισθανθείτε, σας το υπογράφω.




Η Παναγιά του Μπούργκου. Βρίσκεται στην Πύλη της Παναγιάς και χρονολογείται στον 14ο αιώνα. Σώζονται μόνο τρεις αψίδες από τον κύριο ναό και τμήματα των παρεκκλησιών.




Δεν το συζητώ, σε δύο μέρες (ουσιαστικά σε μιάμιση, όπως είπα και στην αρχή) στη Ρόδο δεν βλέπεις τίποτα. Οι ώρες τρέχουν και φεύγουν σαν νερό, όπως συμβαίνει πάντα όταν περνάς πολύ όμορφα και τελικά, στη δική μου περίπτωση, κατέληξα με μια λίστα γεμάτη αξιοθέατα που δεν πρόλαβα να δω - και όλα αυτά μόνο για την πόλη της Ρόδου, γιατί αν πιάσουμε και το υπόλοιπο νησί, τότε η λίστα γίνεται ατελείωτη. Αφιέρωσα τις τελευταίες μου ώρες καθισμένος στο μώλο του Μανδρακίου, ανάμεσα στο φρούριο του Αγίου Νικολάου (που πολύ το αγάπησα) και στους παλιούς ανεμόμυλους, αγναντεύοντας την πόλη που σιγά σιγά σκοτείνιαζε και κλέβοντας ανάσες και άρωμα θάλασσας. Θα ορκιζόμουν πως, όταν η βοή της πόλης ηρεμούσε, ο αέρας έφερνε στ' αυτιά μου αργούς, ρυθμικούς καλπασμούς αλόγων από τους δρόμους της Μεσαιωνικής πόλης...

Σκέφτομαι να τελειώσω με τη φράση με την οποία άρχισα πέρυσι την ανάρτησή μου για την Αίγινα.
«Οι μυστικές υποσχέσεις που μοιράζεσαι μ' έναν τόπο, δίχως λέξεις, αλλά με βλέμματα, ψυχή και μνήμη, είναι υποσχέσεις καρδιάς που αντέχουν στο χρόνο».



* Στράτη Μυριβήλη, "Απ' την Ελλάδα", Εκδόσεις βιβλιοπωλείου της Εστίας - έχει τηρηθεί η ορθογραφία του κειμένου.

Instagram @dimitris_nikou